Tıbbi mikrobiyolog Prof. Dr. Tamer Şanlıdağ, dünya genelinde yayılan kuş gribi vakalarına ilişkin hayati uyarılarda bulundu. Vakaların son yılların en yüksek seviyesine ulaştığını belirten Dr. Şanlıdağ; erken tanı, hızlı bildirim ve gelişmiş tanı kitlerinin ulusal sağlık güvenliği için stratejik bir öncelik haline geldiğini vurguladı.
VETERİNERLİK SORUNU OLMAKTAN ÇIKTI
Avrupa genelinde yaşanan hızlı artışın, hastalığı artık sadece dönemsel bir hayvancılık sorunu olmaktan çıkardığını ifade eden Dr. Şanlıdağ, durumun doğrudan halk sağlığı, gıda güvenliği ve biyogüvenlik tehdidi haline geldiğine dikkat çekti. 2025 sonbaharındaki üç aylık süreçte raporlanan 2 bin 896 vakanın, 2016’dan bu yana kaydedilen en yüksek düzey olduğunu belirtti.
ÇEVRESEL TEMAS RİSKİ ARTIRIYOR
Vakaların büyük bölümünün yabani kuşlarda görülmesinin, kümes hayvanlarına geçiş riskini ciddi şekilde artırdığını söyleyen Dr. Şanlıdağ, salgınların yüzde 80’inin doğrudan temas değil, dolaylı çevresel temas sonucu ortaya çıktığını ifade etti. Toplum geneli için riskin düşük olduğunu ancak hayvan-insan etkileşiminin olduğu alanlarda somut bir bulaş riskinin devam ettiğini ekledi.
İNSANDAN İNSANA BULAŞ HENÜZ YOK AMA…
Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ) verilerine değinen Dr. Şanlıdağ, şu bilgileri paylaştı: 2024 başından itibaren özellikle Amerika kıtasında 71 insan vakası analiz edilmiştir. Henüz insandan insana bulaş tespit edilmese de enfekte hayvanlarla temas öyküsü dikkat çekicidir. Bu durum, erken tanı ve hızlı bildirim mekanizmalarının hayati önemini ortaya koymaktadır.
MESLEKİ RİSK GRUPLARINA KRİTİK UYARI
Özellikle hayvancılıkla uğraşanlar, çiftlik çalışanları, veterinerler ve laboratuvar personeli gibi meslek grupları için erken tespitin yaşam kurtarıcı olduğunu hatırlatan Dr. Şanlıdağ, virüsün sessiz ve geniş ölçekli dolaşım potansiyeline sahip olduğunu vurguladı. Bilimsel verilerin resmi bildirimlerden daha ağır bir tabloya işaret edebileceğini söyleyen Dr. Şanlıdağ, hızlı ve çoklu alt tipleri saptayabilen yerli tanı kitlerinin geliştirilmesinin bir zorunluluk olduğunu sözlerine ekledi.
Kaynak: İHA